Er zijn van die games waarbij je na een paar minuten al weet dat je iets bijzonders in handen hebt. Niet omdat de game meteen honderden systemen, een gigantische open wereld of een indrukwekkend aantal uren speeltijd voorschotelt, maar juist omdat alles vanaf het eerste moment klopt. Orbitals is zo’n game. De nieuwste titel van ontwikkelaar Shapefarm en uitgever Kepler Interactive neemt ons mee naar een kleurrijk universum vol retro-anime-invloeden, buitenaardse werelden, ruimteschepen en mysterieuze gevaren, maar doet dat met één belangrijke voorwaarde: je doet het nooit alleen.
Orbitals is volledig gebouwd rondom coöperatief spelen met twee personen en dat betekent dat je vanaf het eerste moment samen moet werken, communiceren en elkaar regelmatig uit de brand moet helpen. Op papier klinkt dat misschien als een bekend concept, zeker wanneer je titels als It Takes Two en Split Fiction kent, maar Orbitals weet daar een eigen identiteit aan te geven. Vooral de combinatie van asymmetrische gameplay, een prachtige retro-animestijl en de verrassend compacte opbouw maakt dit avontuur op de Nintendo Switch 2 tot een game die je eigenlijk met een goede vriend, partner of familielid moet beleven.
Een avontuur voor twee
Het verhaal van Orbitals draait om Maki en Omura, twee jonge avonturiers die misschien niet over de meeste ervaring beschikken, maar wel over een flinke dosis lef. Hun thuisbasis wordt bedreigd door een mysterieuze kosmische storm en wanneer duidelijk wordt dat de situatie steeds verder uit de hand loopt, zit er maar één ding op: voorbij de Storm Wall reizen en op zoek gaan naar hulp. Dat klinkt als een vrij klassieke sciencefictionpremisse, maar Orbitals gebruikt het verhaal vooral als een reden om je voortdurend nieuwe plekken, personages en gevaren voor te schotelen. De wereld die je onderweg ontdekt, voelt daardoor belangrijker dan het daadwerkelijke plot. Je reist van de ene kleurrijke locatie naar de andere, komt vreemde buitenaardse wezens tegen en krijgt steeds meer te zien van de wereld waarin Maki en Omura leven.
Daarbij is het vooral de manier waarop de twee hoofdpersonages samenwerken die het verhaal interessant maakt. Maki en Omura zijn geen personages die simpelweg hetzelfde kunnen en toevallig met z’n tweeën op pad gaan. Orbitals maakt vanaf het begin duidelijk dat beide spelers een eigen rol hebben en dat je elkaar nodig hebt om verder te komen. Dat zorgt ervoor dat de band tussen de twee personages niet alleen in de dialogen bestaat, maar daadwerkelijk onderdeel wordt van de gameplay. Je merkt tijdens het spelen vanzelf dat je samen een soort ritme ontwikkelt. De ene speler is bezig met een mechanisme terwijl de ander alvast een route vrijmaakt, waarna je weer van rol wisselt zodra de situatie daarom vraagt. Het verhaal had wat mij betreft nog wat meer tijd mogen nemen om de personages en hun motivatie verder uit te werken, maar als kader voor het avontuur werkt het uitstekend.
Samenwerken is geen optie, maar een vereiste
Waar Orbitals zich echt onderscheidt, is de manier waarop co-op niet als extraatje wordt gebruikt, maar als de absolute basis van de game. Er is simpelweg geen singleplayerstand. Je speelt met twee personen op hetzelfde scherm of online, waarbij beide spelers een actieve rol hebben binnen de verschillende puzzels en uitdagingen. Dat klinkt misschien beperkend, maar in de praktijk blijkt het juist een van de grootste sterke punten van de game. Orbitals heeft duidelijk begrepen dat goede co-op niet betekent dat twee spelers hetzelfde kunstje tegelijkertijd uitvoeren. Het gaat erom dat je elkaar nodig hebt en dat de game situaties creëert waarin communicatie daadwerkelijk iets toevoegt.
De ene keer moet je samen een apparaat repareren terwijl je verschillende onderdelen bedient, terwijl je op een ander moment een laser of grijphaak gebruikt om een obstakel te verwijderen. Ook het besturen van het ruimteschip is volledig gericht op samenwerking, waardoor zelfs relatief eenvoudige situaties plotseling spannend of hilarisch kunnen worden. Je zult elkaar regelmatig aanwijzingen toeschreeuwen, elkaar de schuld geven wanneer iets misgaat en vervolgens waarschijnlijk allebei lachen wanneer het na een paar pogingen eindelijk lukt. Dat zijn precies de momenten waarvoor coöperatieve games gemaakt worden. Orbitals probeert je niet voortdurend te imponeren met ingewikkelde systemen, maar zorgt er vooral voor dat je samen bezig bent.
Daar staat wel tegenover dat de game hierdoor minder toegankelijk is voor spelers die weinig ervaring hebben met actieplatformers. Sommige passages vragen namelijk behoorlijk wat snelheid, timing en controle, waardoor een minder ervaren speler soms het gevoel kan krijgen dat hij of zij vooral probeert bij te blijven. Vooral wanneer beide spelers verschillende taken tegelijk moeten uitvoeren, kan dat voor frustratie zorgen. Gelukkig blijft de moeilijkheid over het algemeen goed te overzien en worden nieuwe mechanics rustig geïntroduceerd, waardoor je meestal voldoende tijd krijgt om aan een nieuw hulpmiddel te wennen.
Puzzels die blijven verrassen
De puzzels vormen misschien wel het hart van Orbitals en het mooie is dat de game daar verrassend creatief mee omgaat. In plaats van steeds ingewikkeldere puzzels op je af te sturen, werkt Orbitals liever met een beperkt aantal hulpmiddelen die voortdurend op nieuwe manieren worden gecombineerd. Daardoor hoef je geen enorme hoeveelheid mechanics te onthouden. Je leert een gereedschap kennen, begrijpt wat het kan en wordt vervolgens in een compleet andere situatie opnieuw uitgedaagd om ermee aan de slag te gaan. Dat zorgt ervoor dat de game toegankelijk blijft zonder dat het ooit echt simpel aanvoelt.
De beste puzzels ontstaan wanneer beide spelers verschillende onderdelen van dezelfde oplossing voor hun rekening nemen. Terwijl de ene speler een mechanisme activeert, moet de ander op het juiste moment een laser gebruiken of zichzelf met een grijphaak naar een andere positie verplaatsen. Het zijn geen puzzels waarbij je minutenlang naar een scherm hoeft te staren omdat je niet weet wat de ontwikkelaars van je verlangen. Orbitals wil vooral dat je handelt, probeert, communiceert en onderweg ontdekt wat werkt. Daardoor blijft het tempo hoog en voelt het avontuur eigenlijk geen moment langdradig.
Af en toe wordt dat tempo wel even onderbroken doordat één speler weinig te doen heeft terwijl de ander een gedeelte van een puzzel oplost. Dat zijn gelukkig uitzonderingen, maar ze vallen wel op omdat de rest van de game juist zo sterk inzet op samenwerking. Ook de eindbaasachtige confrontaties zijn iets minder sterk uitgewerkt dan de puzzelsecties. Ze zien er indrukwekkend uit en zorgen voor de nodige spanning, maar de gameplay tijdens deze momenten voelt soms wat eenvoudiger dan de rest van het avontuur. Toch blijven het leuke afwisselingen binnen de campagne en zorgen ze ervoor dat je niet alleen maar van puzzel naar puzzel loopt.
Een animewereld om van te smullen
Als er één onderdeel van Orbitals is dat onmiddellijk indruk maakt, dan is het de audiovisuele presentatie. De game voelt alsof iemand een verloren gewaande anime uit de jaren tachtig of negentig heeft gevonden en daar vervolgens een moderne game omheen heeft gebouwd. De handgetekende cutscenes, kleurrijke personages en retrofuturistische omgevingen sluiten naadloos op elkaar aan en geven Orbitals een eigen gezicht dat je maar moeilijk met een andere game kunt verwarren. Invloeden uit klassieke sciencefictionanime zijn duidelijk zichtbaar, maar het voelt nergens alsof Shapefarm simpelweg één specifieke serie probeert na te bouwen. Het resultaat is vooral een liefdevolle ode aan een tijdperk waarin grote ruimteschepen, vreemde planeten en kleurrijke helden nog handgetekend tot leven kwamen.
Op de Nintendo Switch 2 komt die stijl bovendien uitstekend tot zijn recht. De omgevingen zijn kleurrijk en gedetailleerd, terwijl de personages door hun duidelijke ontwerpen altijd goed zichtbaar blijven. Dat laatste is belangrijk, want tijdens de actie gebeurt er regelmatig ontzettend veel tegelijkertijd op het scherm. Toch blijft de presentatie overzichtelijk en weet de game een indrukwekkend gevoel van schaal neer te zetten. Vooral wanneer je door grote ruimtes en buitenaardse landschappen beweegt, krijg je regelmatig het gevoel dat je daadwerkelijk onderdeel bent van een groter universum.
De overgang tussen gameplay en de filmische scènes verloopt bovendien bijzonder soepel. Daardoor voelt Orbitals soms minder als een traditionele videogame en meer als een interactieve anime waarin je zelf bepaalt hoe de volgende scène verloopt. Dat effect wordt versterkt door de uitstekende animaties en de manier waarop de game beweging gebruikt om de wereld levendig te houden. Dit is zonder twijfel een van de mooiste games die momenteel op Nintendo Switch 2 te vinden zijn en misschien zelfs een van de meest karaktervolle.
Muziek die het plaatje compleet maakt
De soundtrack verdient eveneens een flinke pluim. Vanaf het moment dat je de game opstart, wordt duidelijk dat Shapefarm niet alleen aandacht heeft besteed aan het uiterlijk van Orbitals, maar ook aan het geluid. De muziek ademt dezelfde retro-animesfeer als de beelden en weet moeiteloos te schakelen tussen energieke avontuurlijke stukken en meer ingetogen momenten. Het hoofdthema blijft bovendien opvallend goed hangen en draagt sterk bij aan het gevoel dat je naar een oude animatieserie zit te kijken.
Ook de geluidseffecten zijn sterk. Het geluid van machines die opstarten, lasers die door de ruimte schieten en ruimteschepen die zich door de verschillende omgevingen bewegen, voelt allemaal passend bij de wereld. Juist die kleine details zorgen ervoor dat Orbitals geloofwaardig wordt binnen zijn eigen stijl. Wanneer je samen aan een apparaat staat te sleutelen en allerlei mechanische geluiden om je heen hoort, voelt het alsof je daadwerkelijk onderdeel bent van die wereld. Het is een mooi voorbeeld van hoe audiovisuele presentatie niet alleen bedoeld is om een game mooi te maken, maar ook om de gameplay zelf meer karakter te geven.
Samen op de bank of online de ruimte in
Orbitals is bij uitstek een game die je samen met iemand anders wilt spelen. Lokale co-op werkt uitstekend en zorgt voor precies het soort momenten waarop je elkaar tijdens het spelen aankijkt omdat je allebei niet helemaal begrijpt wat er zojuist gebeurde. Dat sociale aspect is misschien wel de grootste kracht van de game. Je kunt elkaar aanwijzingen geven, elkaar uitlachen wanneer iets fout gaat en gezamenlijk genieten van een oplossing die eindelijk lukt.
Ook online spelen is mogelijk en dankzij de mogelijkheden van de Nintendo Switch 2 hoef je daarvoor niet per se twee exemplaren van de game aan te schaffen. De Global Friend’s Pass zorgt ervoor dat een tweede speler het volledige avontuur kan meespelen wanneer één persoon de game bezit. Dat is een ontzettend welkome keuze, omdat het de drempel om Orbitals samen te spelen flink verlaagt. Je hoeft dus niet eerst iemand ervan te overtuigen dat hij of zij ook bijna veertig euro aan een co-opgame moet uitgeven voordat jullie samen kunnen beginnen.
Wel blijft het belangrijk om te benadrukken dat Orbitals echt een game voor twee spelers is. Wie op zoek is naar een avontuur dat je alleen kunt spelen, komt hier simpelweg niet aan zijn trekken. Dat is geen tekortkoming die je achteraf kunt wegpoetsen, maar een bewuste ontwerpkeuze van de ontwikkelaar. Voor de juiste doelgroep is dat juist fantastisch, maar het betekent wel dat Orbitals een game is die je idealiter koopt met iemand in gedachten met wie je het avontuur daadwerkelijk kunt beleven.
Een avontuur dat eigenlijk te snel voorbij is
Een van de grootste complimenten die je Orbitals kunt geven, is tegelijkertijd een van de grootste kritiekpunten: het avontuur is voorbij voordat je echt genoeg hebt van de gameplay. De campagne duurt ongeveer vijf tot zeven uur, afhankelijk van hoe snel je door de puzzels en uitdagingen heen gaat. Dat klinkt misschien kort, maar het tempo van Orbitals zorgt ervoor dat de game nauwelijks momenten kent waarop je het gevoel hebt dat de ontwikkelaar de speeltijd kunstmatig probeert op te rekken. Vrijwel ieder onderdeel heeft een duidelijke functie en de game blijft voortdurend nieuwe situaties introduceren.
Toch had ik graag wat meer tijd doorgebracht met Maki, Omura en de rest van de wereld. Vooral omdat de personages zo charmant zijn vormgegeven en het universum zoveel potentie heeft, voelt het einde relatief abrupt aan. Je begint net te begrijpen hoe de wereld in elkaar zit en welke rol bepaalde personages spelen, en vervolgens rolt de aftiteling alweer over het scherm. Dat is misschien wel het grootste gemis van Orbitals: niet dat de game te kort is, maar dat de wereld interessant genoeg is om veel langer door te willen gaan.
Gelukkig zijn er verschillende kleine extra activiteiten en minigames waarmee je na afloop nog wat tijd kunt doorbrengen. Die vormen geen enorme uitbreiding van de campagne, maar zijn wel een leuke manier om samen nog even in de wereld van Orbitals te blijven hangen. Uiteindelijk is het vooral de kwaliteit van de vijf tot zeven uur die telt en op dat vlak stelt Orbitals nauwelijks teleur.
Conclusie
Orbitals is een game die precies weet wat hij wil zijn en daar vervolgens vrijwel volledig voor gaat. Dit is geen enorme sciencefiction-RPG, geen openwereldavontuur en ook geen game die je tientallen uren probeert vast te houden. Het is een compacte, kleurrijke en ontzettend sfeervolle coöperatieve ervaring waarin twee spelers samen een avontuur beleven dat voortdurend nieuwe ideeën op tafel legt. De puzzels zijn slim zonder onnodig ingewikkeld te worden, de samenwerking voelt natuurlijk aan en de manier waarop de twee spelers verschillende rollen vervullen, zorgt ervoor dat je daadwerkelijk met elkaar moet communiceren.
Daar komt een audiovisuele presentatie bij die misschien wel de grootste verrassing van de game is. De retro-animestijl is werkelijk prachtig en de handgetekende cutscenes, sterke soundtrack en uitstekende geluidseffecten maken van Orbitals een game met een eigen identiteit. De Nintendo Switch 2 blijkt bovendien een uitstekende plek om dit avontuur te beleven, waarbij zowel de lokale als online co-op goed tot hun recht komen. Alleen het ontbreken van een singleplayeroptie en het soms wat abrupte einde kunnen ervoor zorgen dat niet iedereen even enthousiast zal zijn.
Maar wanneer je iemand hebt met wie je dit avontuur kunt spelen, wordt Orbitals een heel ander verhaal. Dan verandert de game van een leuke puzzelplatformer in een gezamenlijke ervaring waarbij je samen lacht, vloekt, overlegt en uiteindelijk trots bent wanneer je een lastig stukje eindelijk onder de knie hebt. Orbitals bewijst daarmee dat een goede co-op game helemaal niet groter hoeft te zijn om indruk te maken.
